Hi Everyone,

Bây giờ là khuya thứ sáu, tối nay ngẫu hứng pha vài ấm trà nên giờ này đã rất khuya mà vẫn tỉnh như sáo. Cả nhà đã ngủ say, nên có chút thời giờ tán phét với các bạn cho vui. Tối nay tui cũng uống trà Buddha Tear - chữ này dịch từ chữ Hán "Phật Châu" (châu có nghĩa là giọt lệ) nhưng có một số hiệu trà lại ghi là Buddha Pearl có lẽ không đúng lắm vì có thể họ nghĩ chữ châu là trân châu (hạt trai)

Ê Hoàng, mày cứ gọi tao là cao thủ làm tao không thể nín cười, máu tếu lâm trong người tao hay nghĩ ngược lại - chẳng hạn người ta hay nói cao cấp (high class) thì tao lại nghĩ đến hạ cấp (low class) cho nên khi mày gọi tao là cao thủ thì tao lại nghỉ mày muốn gọi tao là "hạ thủ"...... hahaha..... mà cũng đúng thôi vì tao đọc rất ít sách mà lại đọc rất chậm nên kiến thức rất là ít ỏi. Có bao nhiêu chuyện hay mày dành nói hết nên chẳng còn gì cho ai nói cả. Có thể đó cũng là lý do mọi người ít viết... Cỡ Đại Tướng mà chữ nghĩa bằng lá mít thì tao cỡ lá "thúi địt" - cái tên nghe không thanh nhã chút nào chứ dân hạ cờ tây như xã trưởng thì lại có một cái tên rất đẹp là lá mơ

Hi Quang Tên tự Tân, tụi mày có cả rượu lẫn mồi, có tao là bạn nhậu vậy là xáp dzô được rồi nha. Tao không nhớ rõ mày về MĐC năm Đệ Ngũ hay Đệ Tứ nhưng trước đó nhà mày bên xóm Bình Than (hay Bình An tao không nhớ rõ) từ bên Xóm Củi qua cầu Nhị Thiên Đường mới đến xóm của mày (xóm Bắc Kỳ di cư phải hông). Sau này nhà mày dọn qua Bình Thới nên học ở MĐC và chơi thân với Nguyễn Chi Long.

Hi Kim Hoa và Thanh Thủy, phải nói thẳng rằng rất ngưỡng mộ và cảm ơn hai bạn, cái kiến thức của Kim Hoa rất sâu rộng và bỏ rất nhiều thời giờ tra cứu tìm tòi tài liệu để cống hiến bạn bè và một Thanh Thủy "chiến đấu" không mệt mỏi rất xứng đáng là cháu ngoan Bác Hồ hahaha... có cắn thì cắn thằng Hoàng chứ đừng cắn tui tội nghệp vì có lẽ đọc thư nó nhiều quá nên bị lậm..........

Chị sui ơi, lặn dưới đó có gây lộn với anh sui hông mà nghe nói anh sui đi Cali mần sui bên đó dzậy??????

Virus trong thời gian gần đây rất nguy hiểm vì rất ít lây qua email. Khi bạn nhận được email nghi là có virus thì đừng mở thư ra mà cứ việc delete thì không có gì lo ngại. Virus hiện nay lây qua internet qua những lỗ hổng của microsoft: gồm cả IE và OE. Khi virus thâm nhập được vào máy thì việc đầu tiên là phá bỏ hệ thống bảo mật như antivirus và personal firewall rồi tự động mở một cổng hậu TCP port liên lạc với hacker nhận lệnh hay cài đặt một chương trình gọi là Keylogger ghi lại tất cả những gì bạn gõ trên bàn phiếm chuyển đến cho hacker. Do đó hacker có thể biết được những thông tin như số thể credit card, bank account password v.v.... dù bạn không ghi lại password trên máy.

Khi virus phá bỏ hệ thống an ninh của máy thì mình không thể dùng antivirus để scan virus, cứ scan được vài mươi files thì tự động đóng lại, virus cũng vào registry subkey thay đổi một số giá trị. Và tự virus cũng vào "host file" trong windows ghi hàng loạt địa chỉ web như windows update và những công ty an ninh như Symantec, McAfee, PC-cilin có IP là 127.0.0.1 Mà IP 127.0.0.1 chính là IP của máy mình nên không thể truy cập vào các web an ninh để update hoặc scan virus. Nếu các bạn cố gắng truy cập vào các web trên sẽ được báo là "connection refuse".

Khi gặp trường hợp trên nên restart windows in safe mode bằng cách khi màn hình bắt đầu hiện hàng chữ đầu tiên thì nhấn key " F8 " liên tục cho đến khi hiện lên 1 màn hình cho phép mình chọn cách khởi động máy theo safe mode. Khi máy đã load windows theo safe mode thì mở antivirus và scan, sau đó restart windows thì máy sẽ khởi động lại như bình thường. Đây là một website cho scan virus và spyware miễn phí: http://housecall60.trendmicro.com/en/start_corp.asp?id=scan.

Và giờ thì tới phần của mày nè Hoàng, nợ mày nhiều quá giờ phải đáp lễ. Cây Wisteria không phải là hoa Thiên Lý trong tác phẩm của Duyên Anh. Cây Wisteria có tên Việt là cây đậu tía hay cây tử đằng.

Cây Wisteria có lẽ VN không có, nên trong quyển "Cây Cỏ Việt Nam" của Phạm Hoàng Hộ không có đề cập đến. Nhưng ông có đề cập đến hoa Thiên Lý tên khoa học là Telosma Cordata (Burm. f.) cây này cũng còn có tên là Pakalana Vine: dây leo quấn, cành non có lông mịn, mủ trắng. Lá có phiến hình tim, dài 5-11 cm gân từ đáy 5, gân phụ 3 cặp, cuống dài 5 cm......Ở ngoài Bắc ngoài hoa thiên lý còn những cây khác như hoa sữa, hoa ngâu, hoa đại, thủy tiên, cây ngô đồng..... mà trong Nam không có.

 

 

     

 

 


Family: Asclepiadaceae
Genus: Telosma Meaning: From the Greek tele (far) and osme (smell), referring to the distance over which the scent carries
Species: cordata Meaning: Heart-shaped, referring to leaves

Dưới đây là bài viết của BS Lê Văn Lân, ông là bác sĩ y khoa nhưng viết nhiều bài biên khảo rất hay.
 



MỘT GÓC VƯỜN “BỎ TÚI“

Bài bút khảo này tôi viết về, cây “dây leo hoa thiên lý“ mà tôi nghĩ hé lộ một vài điểm lý thú mới về tâm lý những người Việt thích nhập cảnh quê hương vào đất khách.

Trong hơn 25 năm ở Mỹ, có lẽ đã nhiều người tỵ nạn đã giống nhau trên điểm cố gắng gây một khoảnh vườn nhỏ trồng vài thứ cây cỏ Việt Nam mà tôi ví von là một thứ “quê hương bỏ túi“ của chúng ta. Do đó, tôi vẫn thường dáo dác tìm những thứ liên quan đến kỷ niệm thuở ấu thời của tôi. Ngoài những tầm thường dễ trồng như cỏ dại gieo xuống là mọc như rau thơm húng, răm, dấp cá, mơ lông... tôi vẫn nhung nhớ một vài cây cao cấp hơn như hoa ngâu, hoa dạ lý hương, hoa quỳnh, hoa ti-gôn, hoa phượng ta... để trồng trong vườn lúc về hưu. Các thứ này tuy hiếm thấy ở các tiểu bang lạnh miền Bắc Mỹ, nhưng ở các vùng miền Nam hay dọc bờ biển Cực Tây như Cali với khí hậu ấm thì tôi dần dà cũng kiếm ra đủ trong các vựa bán cây (nurseries) của người Mỹ.

Riêng về hoa quỳnh, thì người Việt thường hay trồng loại hoa trắng gốc Á châu mà tôi tạm gọi là “dạ quỳnh“ vì chỉ nở trong vòng vài giờ trong một đêm rồi hoàn toàn héo rũ khi bình minh ló rạng, đặc biệt trong khoảnh khắc ngắn ngủi lúc hoa mãn khai, nó tỏa ra mùi hương ngào ngạt như vanilla. Do đó, tên Mỹ của nó nôm na là “Queen of the night“ (Hoàng hậu của màn đêm), tương tự như cây hoa dạ-lý-hương -còn gọi là dạ-lài-hương- chỉ thơm ngát về đêm được mệnh danh là “Lady of the night“ (Nữ Công tước của đêm). Vì dạ quỳnh chỉ nở yểu mạng trong một đêm, nên người Việt lại thích trồng thêm vài loại hoa quỳnh gốc Nam Mỹ khác nở lâu vài ngày, không tỏa mùi hương nhưng lại sặc sỡ với nhiều màu mà họ gọi là “Nhật quỳnh“, kể ra cũng thú vị. Tôi vừa gầy được một chậu “Tiểu Quỳnh“ với rất nhiều hoa nho nhỏ thơm ngát.

Một loài hoa khác mà tôi thích trồng trong vườn nhà là “hoa ti-gôn“ mà tôi ví von là hoa “trông dáng như tim vỡ“ của TTKH, có tên khoa học rắc rối là Antigonon leptosus, nhưng tên Mỹ lại bình dị là “Coral vine“ (loài hoa mọc leo màu san hô).

Còn hoa phượng ta - có tên khoa học là Cáesalpinia pulcherrima, Linn. - cũng dễ trồng. Hoa trông giống hình chim phượng hoàng đủ cánh và đuôi hơn là hoa “xoan tây“. (Còn gọi là Phượng vỹ hay Điệp hoặc loài hoa của lũ học trò vào mùa thi, nở đỏ rực trong tiếng ve kêu). Hoa phượng ta thường dùng để cúng nên còn có tên là “phượng hay điệp cúng“.

THIÊN LÝ: MỘT LOÀI HOA QUÍ!

Phần lớn những thứ hoa trên lại không gây cho tôi nhiều nhung nhớ như loài hoa thiên lý mà tôi gần nửa thế kỷ mới gặp lại, vì hoa thiên lý chỉ quen trồng ngoài Bắc trên những giàn lớn vừa làm cảnh, vừa để hái ăn. Ở Huế - nơi mà tôi sống hai mươi năm tuổi nhỏ, hoa cũng có trồng nhưng không nhiều như ngoài Bắc, tuy nhiên mẹ tôi ở Huế theo thói tục người Bắc vẫn thỉnh thoảng mua được nấu canh hoa lý với tôm khô hay giò sống cho gia đình ăn. Vừa rồi, nhân coi cuốn Video quay về Thú ăn chơi Hà nội, tôi mới thấy lại cảnh trên hè phố những phụ nữ bán rong hoa thiên lý đựng trong thúng.

Một điều khiến tôi càng nhớ đến hoa thiên lý là bài thơ Mùa Xuân chín của thi sĩ Hàn Mặc tử khi chưa nhuốm bệnh Hansen để rồi bỏ mình tại Trại Cùi Qui Hòa lúc mới 29 tuổi xuân xanh. Bài này nằm trong tập Hương thơm bên cạnh những bài thơ trong sáng khác như Đà lạt trăng mờ, Đây thôn Vĩ Dạ, Say nắng, v.v.. Đoạn mở đầu của bài Mùa xuân chín đọc rất là thơ mộng với màu sắc, âm thanh và hương thơm:

Trong làn nắng ửng, khói mơ tan
Đôi mái nhà tranh lấm tấm vàng,
Sột soạt gió trêu tà áo biếc,
Trên giàn thiên lý - bóng xuân sang

Trong hơn 20 năm tha hương tại Mỹ, tôi vẫn gửi lòng nhớ quê nhà khi mùa xuân đến và thèm có một giàn hoa lý ở đây. May sao, lúc mới hồi hưu về Austin Texas miền nắng ấm, một ông bạn bỗng cho tôi một giây thiên lý... Cái vụ ông bạn tôi đem một giây thiên lý từ Việt Nam nhập cảnh vào cái hàng rào quan thuế cấm mang thảo mộc tươi vào xứ này cũng khá ngộ nghĩnh. Nó cũng giống một giám mục đem những trứng tằm tơ ra khỏi xứ Trung quốc bằng cách dấu chúng vào cái gậy giám mục của ông khi qua những cửa ải khám xét rất nghiêm nhặt lúc hồi hương theo con đường bộ tơ lụa từ Tràng An Trung Quốc về hải cảng Alexandria ở Địa Trung hải Âu châu. Ông bạn tôi đã mang trong mình một giây thiên lý dài hơn một thước tây cắt từ Hà nội. Luật Hoa kỳ về nông phẩm phạt rất nặng những ai vi phạm, phạt sơ sơ năm sáu trăm đô la thôi. Biết thế, ông liều lĩnh buộc cái giây thiên lý này vào cạp quần tây... thay cho cái nịt da. Nhờ sợi giây thiên lý lọt hàng rào kiểm soát nên ông đã gầy ra nhiều cây thiên lý cho những bằng hữu ở Mỹ, trong đó có tôi.

Cây thiên lý là cây gì mà tôi phải nặng lòng như thế! Tên khoa học của nó là Telosma cordata Burm.f thuộc họ Thiên lý Asclepiadaceae. Ngoài tên Thiên lý, nó còn có tên là Hoa lý, hay Dạ lài hương.

Trong miền Nam, có câu hát rất huê tình:

Tóc em dài, em cài bông hoa lý,
Thấy em cười, anh để ý... anh thương!

Tôi nghe bà má vợ tôi hồi sinh tiền buôn cẩm thạch thường nói đến những thứ nước như nước lý, nước bí, nước đậu thì tôi nghĩ rằng nước lý là cái nước lục nhạt của hoa thiên lý. Cây thiên lý là một loại dây leo có cành non hơi có lông, có nhựa mủ trắng. Lá hình tim, đầu nhọn, máp là thường cong lên. Hoa khá to, nhiều. màu vàng lục nhạt, mùi thơm dễ chịu, mọc thành xim dạng tán ở nách lá, có cuống to, hơi có lông mang nhiều tán rất sít nhau. Quả thuộc quả đại.

Cây thiên lý được trồng ở các nước Đông dương, Inđônêxia, Malaixia, Thái lan, Trung quốc. Ở Âu châu, người ta đã trồng cây Thiên lý từ năm 1748 để làm cây cảnh và lấy hoa. Riêng tại nước ta, Thiên lý được trồng nhiều trong các vườn gia đình vùng đồng bằng cho leo giàn lây bóng mát vào mùa hè, hoa thơm mát về đêm nên do đó còn có tên Dạ Lài hương.

Dân Việt thường dùng hoa và lá nấu canh với thịt ăn như một loại rau cho bổ mát. Trong những ngày hè nắng bức, một bát canh chua Hoa Thiên lý là phương thuốc giải nhiệt rất hay, không bị rôm sẩy hay mẩn da. Ăn canh hoa Thiên lý người ta có cảm giác khoan khoái, dễ ngủ và ngủ ngon giấc, bớt đi đái đêm và đỡ mệt mỏi đau lưng. Có thể xem hoa Thiên lý là một vị thuốc an thần.

Nếu tra sách thuốc thì ta thấy hoa thiên lý có vị ngọt, tính bình, tính chống viêm làm tan màng mộng, xúc tiến lên da non, thường được chỉ định trị viêm kết mạc cấp và mãn tính, viêm gíac mạc, mờ đục màng mắt, viêm kết mạc do sởi. Hoa thiên lý còn trị giun kim.

Lá thiên lý được dân quê giã đắp lên đinh nhọt. Nó còn trị lòi dom trĩ và sa dạ con bằng cách giã 30 - 50 gr lá Thiên lý với 5% muối vắt lấy nước cốt, tẩm bông đắp vào hậu môn hay âm hộ (sau khi rửa sạch chỗ đau bằng nước muối), mỗi ngày thay một lần, sau 2- 3 ngày thì có kết quả. (Những điều này tôi viết theo Đỗ Tất Lợi dựa theo phúc trình của bệnh viện Thái bình (Bắc Việt) trong báo Y Học thực hành vào tháng 5, năm 1962

Rễ thiên lý có thể dùng chữa đái buốt có máu hay cặn trắng, mỗi ngày dùng 10 - 20 gr dưới dạng thuốc sắc.

CÁCH GẦY MỘT GIÀN HOA THIÊN LÝ.

Hoa Thiên lý quả là một loài cây quí: nó chính là hình ảnh của quê hương Việt Nam yêu dấu qua những giàn hoa lá tạo bóng mát trong vườn, hoa lá của nó gợi cho ta những bát canh ngon của người mẹ hiền trong tuổi ấu thơ và đi vào thi ca với dăm vần thơ hay câu hát ví ca dao. Tôi rất sung sướng và hãnh diện đã thành công trong sự gầy một giàn hoa thiên lý ở vườn sau. Theo kinh nghiệm của tôi với thời tiết Texas vùng 8 và 9, thiên lý lên rất khỏe. Mới khởi đầu, chỉ cần giâm một nhánh thiên lý già - cắt dài khoảng 8 - 10 cm vào ly nước cho ra rễ rồi trồng vào một chậu nhỏ với potting soil, chờ sang giữa mùa xuân khí trời ấm thì xuống luống sau vườn. Nên dùng loại top soil loại tốt đã trộn sẵn(giá khoảng 3- 4 Mỹ kim một bao 40 pounds) thì cây lên khỏe.

Giàn thiên lý thì nên làm cao khoảng hai thước và rộng tùy ý để cây mặc sức lan. Cây ra hoa vào giữa hè, tha hồ cắt hoa mà nấu canh ăn với giò sống và tôm khô. (Nếu bạn còn tình tứ với bà xã như tuổi thanh xuân, thì tại sao không hái một chùm hoa dắt vào mái tóc nàng mà ngắm nhỉ rồi miệng khẽ hát: Tóc em dài, anh cài bông hoa lý! Tuy có vẻ cải lương như hiệu quả vô cùng) Cây thiên lý bắt đầu rụng lá vào đầu mùa đông nhưng rễ vẫn âm ỉ sống và lên lại mùa xuân năm sau nếu được dùng mulch ủ ấm rễ.

Thân ái chúc quí bạn thành công với một giàn thiên lý sum xuê ở vườn sau trên đất khách.

BS Lê Văn Lân
 



Một vài nursery hoặc greenhouse bên Mỹ có bán, nhưng hiện giờ out of stock. Dậy là có day có chả gồi nha ông bạn.

Uyền

PS. thư trước tao nói chít là nằm thẳng cẳng hổng thèm thở mà mày hổng hiểu sao, giả nai hay thiệt, cái này là bắt chước mày đó ie. hay lắm viết là hay lém kekeke.....